Από την υπερπροσφορά στην έλλειψη πετρελαίου - Η μεγάλη ανατροπή και ο κίνδυνος κρίσης

Από την υπερπροσφορά στην έλλειψη πετρελαίου - Η μεγάλη ανατροπή και ο κίνδυνος κρίσης
Αρκετοί αναλυτές εκτιμούν ότι από τη στιγμή που οι προσπάθειες του ΟΠΕΚ για εξισορρόπηση της αγοράς λειτουργούν, κάτι τέτοιο θα μπορούσε να σημαίνει ότι ο κόσμος θα ξεμείνει από πετρέλαιο το 2018
Την περασμένη Παρασκευή 27/10/2017 το αργό πετρέλαιο «έκλεισε» στα 54,17 δολάρια ανά βαρέλι, γεγονός που συνιστά την υψηλότερή του τιμή από τον Μάρτιο του 2017, την ίδια στιγμή που το πετρέλαιο τύπου Brent «έσπασε» το αντίστοιχο φράγμα των 60 δολαρίων.
«Το Βασίλειο επιβεβαιώνει την ετοιμότητά του να επεκτείνει τη συμφωνία παραγωγής, η οποία απέδειξε τον σκοπό της εξισορροπώντας την προσφορά με τη ζήτηση», ήταν το χαρακτηριστικό σχόλιο του πρίγκιπα της Σαουδικής Αραβίας, Mohammed bin Salman, το οποίο εκτόξευσε τις τιμές του μαύρου χρυσού.
Με τις χώρες εντός και εκτός ΟΠΕΚ που συμμετέχουν στη συμφωνία για τις περικοπές στην παραγωγή πετρελαίου να συναντώνται σε έναν μήνα ακριβώς, προκειμένου να συζητήσουν το μέλλον της συμφωνίας, αρκετοί αναλυτές θεωρούν πλέον σχεδόν βέβαιη της επέκτασή της μέχρι τα τέλη του 2018.
Ωστόσο, η σχετική εξέλιξη έχει φέρει για πρώτη φορά μετά από αρκετού μήνες έναν διαφορετικό προβληματισμό στην ενεργειακή αγορά, και αυτός αφορά το ενδεχόμενο τα αποθέματα πετρελαίου παγκοσμίως να εμφανίσουν έλλειψη το επόμενο έτος.
Την περασμένη εβδομάδα, στο συνέδριο «Oil & Money» στο Λονδίνο, η πλειοψηφία των αναλυτών έκανε λόγο για το επικείμενο «νέο κύμα ανόδου» της παραγωγής σχιστολιθικού πετρελαίου στις ΗΠΑ μέσα στο 2018, το οποίο θα μπορούσε να στείλει τις τιμές του μαύρου χρυσού ξανά πίσω στη ζώνη των 45 δολαρίων ανά βαρέλι.
«Εκτιμώ πως υπάρχει πιθανότητα το πετρέλαιο να υποχωρήσει στα 40 με 50 δολάρια ανά βαρέλι, καθώς υπάρχει ακόμα μία μεγάλη άνοδος που θα έρθει στην παραγωγή των ΗΠΑ, και η οποία θα μειώσει τις τιμές», τόνισε κατά τη διάρκεια του συνεδρίου ο CEO της Vitol Group, Ian Taylor, εκτιμώντας μάλιστα ότι το σενάριο των 45 δολαρίων ανά βαρέλι για το επόμενο έτος φαντάζει περισσότερο ρεαλιστικό σε σχέση με τις γενικότερες εκτιμήσεις των 60 δολαρίων ανά βαρέλι.
Σε αντίθεση όμως με τους περισσότερους αναλυτές, υπήρξαν και ορισμένες πλευρές οι οποίες διατύπωσαν τη θέση ότι από τη στιγμή που οι προσπάθειες του ΟΠΕΚ για εξισορρόπηση της αγοράς λειτουργούν, κάτι τέτοιο θα μπορούσε να σημαίνει ότι ο κόσμος θα ξεμείνει από πετρέλαιο το 2018.
«Η αφθονία πετρελαίου, χάρη σε μεγάλο βαθμό στο σχιστολιθικό των ΗΠΑ, έχει ωθήσει χαμηλότερα τόσο τις τιμές όσο και το γενικότερο κλίμα στον τομέα», ανέφερε ο αναλυτής της Allianz Global Investors, Neil Dwane, προειδοποιώντας παράλληλα ότι «από τη στιγμή που αυτό σημαίνει λιγότερες επενδύσεις σε νέες πηγές παραγωγής, η αγορά μπορεί σύντομα να εξισορροπήσει από τους φόβους υπερπροσφοράς στους προβληματισμούς της έλλειψης, οι οποίοι θα ωθήσουν τις τιμές του πετρελαίου υψηλότερα».
Παράλληλα, ο ίδιος τονίζει ότι οι περικοπές στην παραγωγή και η τριετής περίοδος των χαμηλών τιμών αποθάρρυναν τους επενδυτές στον ενεργειακό κλάδο, γεγονός που θα δυσκολέψει τον κλάδο να συμβαδίσει με την αυξανόμενη ζήτηση ενέργειας, καθώς η παγκόσμια οικονομία συνεχίζει να επιταχύνει.
«Η παγκόσμια ζήτηση παραμένει ανθεκτική στα 97 εκατ. βαρέλια ημερησίως, αλλά τα κοιτάσματα πετρελαίου μειώνονται με σταθερό ρυθμό», υπογράμμισε ο αναλυτής της Allianz, για να προσθέσει ότι «οι παραγωγοί πετρελαίου χρειάζεται να προσθέσουν περίπου 7 με 8 βαρέλια ημερησίως σε νέα παραγωγή ώστε να συμβαδίσουν με την αυξημένη ζήτηση και την πτώση της παραγωγής, αλλά αυτό είναι δύσκολο να γίνει με τις τιμές να βρίσκονται τόσο χαμηλά».
Παρά το γεγονός ότι δεν είναι λίγοι οι αναλυτές που συμμερίζονται την παραπάνω άποψη, οι συνθήκες που επικρατούν κατά την τρέχουσα χρονική περίοδο στην αγορά θέτουν ήδη σημαντικά εμπόδια στο σχετικό σενάριο.
Ακόμα και αν οι ΗΠΑ δεν πραγματοποιήσουν νέα «έκρηξη» στην παραγωγή σχιστολιθικού πετρελαίου, τα μηνιαία επίπεδα εξαγωγών παραμένουν σε συνεχή πορεία ανόδου, με την αμερικανική Διεύθυνση Πληροφοριών Ενέργειας μάλιστα να τονίζει ότι τον Νοέμβριο τα επίπεδα παραγωγής θα αυξηθούν περαιτέρω, στα 6,12 εκατ. βαρέλια ημερησίως.
Δεδομένης της ευελιξίας που παρουσιάζει ο τομέας παραγωγής αμερικανικού σχιστολιθικού απέναντι στη μεταβλητότητα των τιμών, θεωρείται αρκετά πιθανό ότι οι ΗΠΑ θα αποτελέσουν και το 2018 τον βασικό «πονοκέφαλο» στην προσπάθεια του ΟΠΕΚ να εξισορροπήσει την αγορά.
Επιπλέον, ο ΟΠΕΚ, δέκα μήνες μετά την έναρξη της συμφωνίας για τις περικοπές, ακόμα δυσκολεύεται να περιορίσει την παραγωγή ορισμένων χωρών – μελών του Οργανισμού, γεγονός που περιπλέκει ακόμα περισσότερο την προσπάθειά του.
Μάλιστα, τον περασμένο Σεπτέμβριο, οι εξαγωγές του ΟΠΕΚ αυξήθηκαν κατά 90 χιλ. βαρέλια ημερησίως σε σύγκριση με τον Αύγουστο, με το επίπεδο συμμόρφωσης των χωρών απέναντι στη συμφωνία να υποχωρεί στο 86% έναντι 89% προηγουμένως.
Τις τελευταίες εβδομάδες υπήρξαν ορισμένα σενάρια ότι οι συγκρούσεις μεταξύ των ιρακινών δυνάμεων και των κούρδων μαχητών στο βόρειο Ιράκ θα μπορούσαν να επηρεάσουν τις εξαγωγές πετρελαίου στην περιοχή, οι οποίες ανέρχονται στα 600 χιλ. βαρέλια ημερησίως.
Ωστόσο, οι σχετικές εκτιμήσεις δεν φάνηκε να έχουν επιβεβαιωθεί μέχρι τώρα, την ίδια στιγμή που η πιθανή ανακωχή μεταξύ των δύο πλευρών θα ομαλοποιήσει ακόμα περισσότερο την κατάσταση στην περιοχή, διατηρώντας τις εξαγωγές του Ιράκ ως επί το πλείστον ανεπηρέαστες.
Παράλληλα, ένα ακόμα σενάριο το οποίο έχει απασχολήσει το τελευταίο διάστημα την αγορά αφορά τις νέες εντάσεις μεταξύ των ΗΠΑ και του Ιράν, καθώς ο αμερικανός πρόεδρος Donald Trump αρνείται να πιστοποιήσει την τρέχουσα συμφωνία της Δύσης με την Τεχεράνη για το πυρηνικό της πρόγραμμα, προειδοποιώντας μάλιστα για το ενδεχόμενο νέων κυρώσεων κατά του κράτους της Μέσης Ανατολής.
Η παραπάνω εξέλιξη δημιούργησε ανησυχίες στην αγορά, καθότι πιθανές νέες κυρώσεις εις βάρος της Τεχεράνης θα μπορούσαν να περιορίσουν τις εξαγωγές πετρελαίου της χώρας, δημιουργώντας σημαντικό κενό στα παγκόσμια αποθέματα πετρελαίου.
Το Ιράν ωστόσο βρίσκεται ήδη υπό την «ασπίδα» των υπολοίπων μεγάλων δυνάμεων παγκοσμίων, οι οποίες τόνισαν ότι θα πράξουν οτιδήποτε χρειαστεί προκειμένου να προστατέψουν την συμφωνία για το πυρηνικό πρόγραμμα της Τεχεράνης, από τη στιγμή μάλιστα που αυτή προχωράει χωρίς να υπάρξει κάποιο πρόβλημα.
Ως εκ τούτου, όλα τα παραπάνω στοιχεία μαρτυρούν ότι το πρόβλημα που αντιμετωπίζει η παγκόσμια αγορά πετρελαίου με την υπερπροσφορά δε θα υποχωρήσει άμεσα, ακόμα και αν ο ΟΠΕΚ προχωρήσει σε επέκταση της συμφωνίας μέχρι το τέλος του 2018, γεγονός που διατηρήσει τις τιμές του μαύρου χρυσού εντός της ζώνης των 50-55 δολαρίων ανά βαρέλι.

Μενέλαος Μπέλλος
www.bankingnews.gr

bankingnews.gr

BREAKING NEWS