Βαθαίνει η πολιτική κρίση στη Βρετανία - Χιλιάδες διαδηλωτές ενάντια στο "πραξικόπημα" Johnson

Βαθαίνει η πολιτική κρίση στη Βρετανία - Χιλιάδες διαδηλωτές ενάντια στο
Οι διαδηλωτές κατηγορούν τον Johnson ότι έκλεισε το Κοινοβούλιο για να εμποδίσει τους βουλευτές να μπλοκάρουν ένα Brexit χωρίς συμφωνία
(UPD2) Χιλιάδες άνθρωποι συμμετείχαν σήμερα στις δεκάδες διαδηλώσεις που οργανώθηκαν σε όλο το Ηνωμένο Βασίλειο για να καταγγείλουν το «πραξικόπημα» του Boris Johnson, μετά την απόφασή του να αναστείλει τη λειτουργία του κοινοβουλίου για έναν μήνα πριν από το Brexit της 31ης Οκτωβρίου.
Κινητοποιήσεις οργανώθηκαν στο Μάντσεστερ, το Εδιμβούργο, το Μπέλφαστ και σε άλλες πόλεις, Αγγλίας μετά από πρωτοβουλία οργανώσεων που αντιτίθεται στο Brexit.
Η μεγαλύτερη διαδήλωση ξεκίνησε το μεσημέρι στο Λονδίνο, έξω από την πρωθυπουργική κατοικία, στην Ντάουνινγκ Στριτ, όπου το πλήθος, κρατώντας ευρωπαϊκές σημαίες, φώναζε ρυθμικά «Boris Johnson, ντροπή σου!». Στα πλακάτ που κρατούσαν οι συγκεντρωμένοι είχαν γράψει συνθήματα όπως «Ξύπνα, Βρετανία! Διαφορετικά θα βρεθείς στη Γερμανία του 1933» και «Οι δημοκράτες δεν φιμώνουν τη δημοκρατία».
Μικρή αναταραχή επικράτησε όταν περίπου 10 άνδρες με ξυρισμένα κεφάλια, τυλιγμένοι με βρετανικές σημαίες, παρεισέφρησαν στο πλήθος, υπό αστυνομική συνοδεία, φωνάζοντας: «Τι θέλουμε; Το Brexit. Πότε το θέλουμε; Τώρα».
Το κίνημα Momentum, η αριστερή πτέρυγα των Εργατικών, κάλεσε τους Βρετανούς «να καταλάβουν γέφυρες και να αποκλείσουν τους δρόμους».
Οι οργανωτές εκτιμούν ότι «εκατοντάδες χιλιάδες» άνθρωποι θα κινητοποιηθούν σήμερα.
Η απόφαση του συντηρητικού Boris Johnson να αναστείλει τη λειτουργία του κοινοβουλίου για να αποτρέψει οποιαδήποτε κοινοβουλευτική προσπάθειας ακύρωσης του Brexit, έχει προκαλέσει κύμα αγανάκτησης στη χώρα.
Ο ίδιος πάντως υπεραμύνθηκε της απόφασής του δηλώνοντας ότι θέλει να επωφεληθεί από τον χρόνο αυτόν για να ετοιμάσει και στη συνέχεια να παρουσιάσει το πρόγραμμά του για την εθνική πολιτική μετά την άφιξή του στην εξουσία στα τέλη Ιουλίου.
Άλλη διαδήλωση προγραμματίζεται και για την Τρίτη (2/9) έξω από το κοινοβούλιο, το οποίο εκείνη την ημέρα συνέρχεται για μια συνεδρίαση που αναμένεται να είναι από τις πιο θυελλώδεις. Βουλευτές θα προσπαθήσουν να θεσπίσουν νόμο για να εμποδίσουν την αποχώρηση χωρίς συμφωνία. Εξετάζεται επίσης μια πρόταση μομφής κατά της κυβέρνησης, η οποία έχει πλέον πλειοψηφία μόλις μιας έδρας στη Βουλή των Κοινοτήτων.

Τα σενάρια και οι επιλογές ενός καυτού 10ημέρου 

Η βρετανική δημοκρατία υπήρξε πάντα πρότυπο προς μίμηση, αλλά τον τελευταίο καιρό έχει βυθιστεί στη χειρότερη κρίση στην ιστορία της, με το διακύβευμα να μην αφορά μόνο ένα deal ή no-deal Brexit, αλλά το αν η διάσημη για τη σταθερότητα και μετριοπάθειά της χώρα θα γλιτώσει ή όχι έναν καταστροφικό πολιτικό εμφύλιο όπως υποστηρίζει άρθρο του think tank Gavekal Dragonomics.
Η μακρόχρονη και πολυκύμαντη σχέση του Ηνωμένου Βασιλείου με την Ευρωπαϊκή Ένωση, φτάνει στο τέλος της.
Οι πιθανότητες ενός χαοτικού Brexit χωρίς συμφωνία ωστόσο αυξήθηκαν δραματικά στις 28 Αυγούστου, όταν ο Johnson ανέστειλε τη λειτουργία του Κοινοβουλίου για πέντε εβδομάδες από τα μέσα Σεπτεμβρίου έως τις 14 Οκτωβρίου, μια κίνηση που ο πρόεδρος του Σώματος John Bercow χαρακτήρισε ως «συνταγματική προσβολή».
Όπως υποστηρίζει στο άρθρο του το think tank, δραματικά αυξήθηκαν και οι πιθανότητες να ζήσει η Βρετανία ένα πολιτικό θρίλερ όπου οι επιλογές είναι δύο: είτε η πλειοψηφία των βουλευτών θα ψηφίσει την πρώτη εβδομάδα του Σεπτεμβρίου τον προσωρινό αντικαταστάτη του Johnson, είτε θα τον αφήσει να φτάσει σε ένα no-deal Brexit θέτοντας τη Βρετανία σε μια πορεία σύγκρουσης με ΕΕ. Αυτή η επιλογή, με τη σειρά της, θα έχει μεγάλες συνέπειες και για το μέλλον της ΕΕ.

Τι πρόκειται να γίνει λοιπόν;

Όταν οι Βρετανοί βουλευτές επιστρέψουν από την καλοκαιρινή τους άδεια την πρώτη εβδομάδα του Σεπτεμβρίου, ο Jeremy Corbyn, ο ηγέτης του Εργατικού Κόμματος της μείζονος αντιπολίτευσης, είναι σχεδόν σίγουρο ότι θα καταθέσει πρόταση μομφής προκειμένου να απομακρύνει τον Johnson από την εξουσία.
Επειδή οι Συντηρητικοί του Τζόνσον και το Δημοκρατικό Κόμμα της Βόρειας Ιρλανδίας κατέχουν μια οριακή πλειοψηφία στη Βουλή των Κοινοτήτων έστω μίας ψήφου και δεδομένου ότι ένας σημαντικός αριθμός Tories αντιτίθεται σε ένα no-deal Brexit, υπάρχει μεγάλη πιθανότητα ο Johnson να χάσει.
Αυτό όμως δεν θα ήταν αρκετό για να εξαναγκάσει σε παραίτηση τον Johnson.
Σύμφωνα με τον Κανονισμό της Βουλής του 2011, εάν ο πρωθυπουργός χάσει σε ψηφοφορία για ψήφο εμπιστοσύνης, το Κοινοβούλιο πρέπει είτε να ψηφίσει τον αντικαταστάτη του εντός 14 ημερών, είτε η ηττημένη κυβέρνηση παραμένει και αναλαμβάνει τη διενέργεια γενικών εκλογών σε χρονική στιγμή της επιλογής της, εντός όμως τριών μηνών, χρονικό διάστημα που είναι αρκετό για τον Johnson να εφαρμόσει την υπόσχεσή του για «Brexit» οποιασδήποτε μορφής, με ή χωρίς συμφωνίας, μέχρι τις 31 Οκτωβρίου.
Ο μόνος τρόπος για να αποφευχθεί αυτό θα ήταν να εκλεγεί νέος πρωθυπουργός.
Με την αναστολή των εργασιών του Κοινοβουλίου οι παραπάνω κινήσεις θα πρέπει να γίνουν ως την 9η Σεπτεμβρίου.
Ο Corbyn, ως ηγέτης της αντιπολίτευσης, έχει ήδη προτείνει να αναλάβει ο ίδιος προσωρινός πρωθυπουργός, με αυστηρά περιορισμένη εντολή να εκτελέσει δύο μόνο καθήκοντα: να παρατείνει την προθεσμία Brexit και στη συνέχεια να καλέσει αμέσως σε γενικές εκλογές.
Όμως, με πολλούς φιλοευρωπαίους συντηρητικούς, να αντιτίθενται στον Corbyn, ένας άλλος υποψήφιος για πρωθυπουργός θα μπορούσε να είναι ένα πολιτικό πρόσωπο η φιγούρα χωρίς προσωπικές φιλοδοξίες, όπως ο Kenneth Clarke, ο πρώην Γραμματέας των συντηρητικών, ή η Harriet Harman, που υπήρξε για λίγο πρόεδρος των Εργατικών το 2015.
Ή ακόμη και η Margaret Beckett πρώην υπουργός εξωτερικών και ένθερμη υποστηρίκτρια του Corbyn, χωρίς την υποστήριξη της οποίας ο Corbyn δεν θα ήταν εδώ που είναι σήμερα.
Και είναι ένα πρόσωπο που θα μπορούσε να κερδίσει την υποστήριξη των Τόρις που αντιτίθεται σε ένα no-deal Brexit, γεγονός που θα μπορούσε να πουλήσει ο Corbyn στους υποστηρικτές του.
Εν πάση περιπτώσει, αν ο Johnson χάσει την εξουσία με αυτόν τον τρόπο, οι Βρετaνοί θα καταφύγουν στις κάλπες στα τέλη Οκτωβρίου ή Νοεμβρίου και ως τότε θα παραμένουν στην ΕΕ.
Άλλωστε οι Ευρωπαίοι ηγέτες έχουν επανειλημμένα δηλώσει ότι η προθεσμία του Brexit θα παραταθεί στην περίπτωση νέων εκλογών.
Οι συντηρητικοί θα καταλήξουν βαθιά χωρισμένοι μεταξύ των υποστηρικτών και μη-υποστηρικτών ενός no-deal Brexit, με τα κόμματα της αντιπολίτευσης να αποκομίσουν κάποια πολιτικά οφέλη από την προσωρινή συνεργασία τους και το πιο πιθανό αποτέλεσμα θα είναι ένα «ρευστό κοινοβούλιο», όπου κανένα από τα κόμματα δεν θα κατέχει την πλειοψηφία.
Σε μια τέτοια περίπτωση ωστόσο, οι Εργατικοί, οι Φιλελεύθεροι Δημοκρατικοί και το Εθνικιστικό Κόμμα της Σκωτίας, θα μπορούσαν να είναι κυρίαρχοι του κοινοβουλίου - και όλοι μαζί να δεσμευτούν να προχωρήσουν σε ένα τελικό δημοψήφισμα για το αν θα πρέπει να προχωρήσει το Brexit ή όχι.
Αν, αντιθέτως, οι βουλευτές δεν καταφέρουν να εκλέξουν νέο πρωθυπουργό, το Κοινοβούλιο θα ανασταλεί στις 10 Σεπτεμβρίου και δεν θα υπάρξουν άλλα εμπόδια στο όραμα του Johnson για Brexit, «με ή χωρίς συμφωνία».
Ο Johnson πιστεύει ότι η ελευθερία από την άρση των πολιτικών περιορισμών που του δίνει το κλείσιμο του Κοινοβουλίου, θα ενισχύσει σε μεγάλο βαθμό τη διαπραγματευτική του δύναμη για απαιτητικές αλλαγές στην αποτυχημένη συμφωνία αποχώρησης που διαπραγματεύθηκε ο προκάτοχός του, Teresa May.
Κάποιοι ηγέτες της ΕΕ ίσως ήλπιζαν ότι το Κοινοβούλιο θα απέκρουε τους κινδύνους που συνεπάγεται ένα no-deal Brexit και θα παρεμβαίνει για την πρόληψή του.
Με την άρση αυτής της δυνατότητας, η ΕΕ θα μπορούσε να αποφασίσει να προσφέρει στον Johnson την ελάχιστη παραχώρηση που είχε απαιτήσει για μια ομαλή συμφωνία Brexit: την κατάργηση του backstop της Ιρλανδίας, η οποία θα συνδέει τη Βρετανία με τις εμπορικές πολιτικές της ΕΕ μέχρι τη διαπραγμάτευση μιας νέας μόνιμης εμπορικής συμφωνίας που θα επιτρέψει ένα ανοιχτό σύνορο μεταξύ της Βόρειας Ιρλανδίας και της Δημοκρατίας της Ιρλανδίας.
Ο Johnson ίσως τελικά να έχει δίκιο με τη ριψοκίνδυνη επιλογή του.
Η ζημία του Ηνωμένου Βασιλείου από ένα no-deal Brexit θα είναι υψηλή.
Σοβαρή ζημία ωστόσο θα υποστεί και η ΕΕ.
Το Ηνωμένο Βασίλειο είναι η δεύτερη μεγαλύτερη αγορά της ηπειρωτικής Ευρώπης, αντιπροσωπεύοντας το 12% των συνολικών εξαγωγών της Ευρωζώνης, σχεδόν το διπλάσιο της Κίνας 7%, και ελαφρώς πίσω από το 14% των ΗΠΑ.
Το να διακινδυνεύσει μια ρήξη με τον δεύτερο μεγαλύτερο πελάτη της η Ευρώπη θα ήταν ιδιαίτερα επικίνδυνο σε μια εποχή που οι ΗΠΑ και η Κίνα βρίσκονται σε εμπορικό πόλεμο, η Γερμανία βρίσκεται στα πρόθυρα της ύφεσης ως αποτέλεσμα της κατάρρευσης των πωλήσεων αυτοκινήτων, η Γαλλία παραπονείται από την πολιτική ανυπακοή, και η Ιταλία βρίσκεται αντιτίθεται ανοιχτά πλέον στους κανόνες της ΕΕ.
Επιπλέον, ένα no-deal Brexit θα έπληττε την Ιρλανδία το μόνο μέλος που πλήττεται άμεσα και απ'ευθείας στο εμπόριο και τις μεταφορές.
Ακόμη χειρότερα, που θα πρέπει να αναλάβει την ευθύνη για την ανέγερση ενός «σκληρού συνόρου» στη Βόρεια Ιρλανδία, για την αποφυγή του οποίου είχε σχεδιαστεί και το backstop.
Για το λόγο αυτό ίσως τελικά να έχει δίκιο ο Johnson να πιστεύει ότι το κυνικό κλείσιμο του βρετανικού Κοινοβουλίου να κάνει μια συμφωνία Brexit τελευταίας στιγμής πιο πιθανή.
Λαμβάνοντας υπόψη τις τρομακτικές πολιτικές συνέπειες αυτής της «συνταγματικά εξωφρενικής» κίνησης στην άλλοτε πιο σταθερή δημοκρατία της Ευρώπης, υπάρχει επίσης μια σοβαρή πιθανότητα, ότι αυτή η οιονεί δικτατορική συμπεριφορά του Johnson θα προκαλέσει μια γρήγορη κοινοβουλευτική αντίδραση που θα τερματίσει και την πολιτική του καριέρα.

www.bankingnews.gr

bankingnews.gr

BREAKING NEWS