![Κομισιόν: Σε καθεστώς υπερβολικών ανισορροπιών η Ελλάδα - Εκκρεμότητες σε νέο ν. Κατσέλη, ΑΑΔΕ και αγορά ενέργειας - Να προχωρήσουν άμεσα οι μεταρρυθμίσεις](https://www.bankingnews.gr/media/k2/items/cache/63d7f9051011ffeafb60223981763ab6_XL.jpg)
Οι κίνδυνοι για τις επενδύσεις αυξάνονται από το υψηλό επίπεδο των μη εξυπηρετούμενων δανείων, σύμφωνα με την Κομισιόν
Εκκρεμότητες στην ολοκλήρωση του νέου ν. Κατσέλη που θα ρυθμίζει το καθεστώς προστασίας πρώτης κατοικίας, την αναμόρφωση της ΑΑΔΕ και την αγορά ενέργειας διαπιστώνει η Ευρωπαϊκή Επιτροπή στην έκθεση αξιολόγησης της προόδου της ελληνικής κυβέρνησης, ζητώντας άμεσα να προχωρήσουν οι μεταρρυθμίσεις.
Η Κομισιόν, υπενθυμίζει ότι η Ελλάδα βρίσκεται υπό ενισχυμένη εποπτεία, η οποία παρέχει ένα περιεκτικό πλαίσιο για την παρακολούθηση των οικονομικών εξελίξεων και την επιδίωξη των πολιτικών που απαιτούνται για την εξασφάλιση βιώσιμης οικονομικής ανάκαμψης.
Η έκθεση καταλήγει στο συμπέρασμα ότι, μολονότι η Ελλάδα έχει σημειώσει σημαντική πρόοδο όσον αφορά την υλοποίηση των ειδικών μεταρρυθμιστικών δεσμεύσεών της που πρέπει να ολοκληρωθούν έως το τέλος του 2018, ο ρυθμός σε ορισμένους τομείς υπήρξε αργός και έχει οδηγήσει σε καθυστερήσεις των συναφών βασικών μεταρρυθμίσεων.
Επίσης, αναφέρεται ότι τόσο η Ελλάδα, όσο και η Κύπρος και η Ιταλία αντιμετωπίζουν υπερβολικές ανισορροπίες.
Κατά την προετοιμασία αυτής της έκθεσης, πραγματοποιήθηκε κοινή αποστολή στην Αθήνα στις 21 - 25 Ιανουαρίου 2019, ενώ η έκθεση θα χρησιμεύσει ως βάση για να αποφασίσει το Eurogroup το πρώτο σύνολο πολιτικών μέτρων για την ελάφρυνση του χρέους ύψους 970 εκατ. ευρώ.
![](https://pbs.twimg.com/media/D0aT7cmXQAAduGo.png)
Συνολική αποτίμηση των δεσμεύσεων για τις μεταρρυθμίσεις
Η Ελλάδα έχει κάνει σημαντική πρόοδο στην εφαρμογή των μεταρρυθμίσεων με βάση αυτά που είχε δεσμευτεί στο Eurogroup της 22ας Ιουνίου 2018.
Αυτά είναι, μεταξύ άλλων, η έγκριση του προϋπολογισμού για το 2019, η μείωση των ληξιπρόθεσμων οφειλών του Δημοσίου, το άνοιγμα μιας κρίσιμης μάζας κέντρων πρωτοβάθμιας φροντίδας υγείας, η ολοκλήρωση σημαντικών μέτρων για την εξασφάλιση κεντρικής προμήθειας υγειονομικής περίθαλψης, η χαλάρωση των ελέγχων κεφαλαίου σύμφωνα με τον συμφωνημένο οδικό χάρτη, ο νέος οδικός χάρτης του ΤΧΣ, η νομοθεσία για τη χορήγηση αδειών σε επενδύσεις, η αναθεώρηση του κατώτατου μισθού, και άλλα.
Στο μεταξύ έχουν αρχίσει εντατικές συζητήσεις μεταξύ των ελληνικών αρχών και των ευρωπαϊκών θεσμικών οργάνων στις ακόλουθες ειδικές μεταρρυθμιστικές δεσμεύσεις και είναι επείγον να επιτευχθεί συμφωνία στο εγγύς μέλλον.
Πιο συγκεκριμένα:
- Η δέσμευση για την εφαρμογή μεταρρυθμίσεων με στόχο την αποκατάσταση της υγείας του τραπεζικού συστήματος.
Οι συζητήσεις συνεχίζονται σχετικά με πρόταση της ελληνικής κυβέρνησης για ένα νέο σύστημα προστασίας της πρώτης κατοικίας που θα αντικαταστήσει τον ν. Κατσέλη.
- Απαιτούνται περαιτέρω βήματα για την αντιμετώπιση της έλλειψης προσωπικού στην Ανεξάρτητη Αρχή Δημοσίων Εσόδων.
- Η δέσμευση σχετικά με την εκποίηση των λιγνιτικών μονάδων δεν έχει ολοκληρωθεί, μετά από μια αποτυχημένη διαδικασία δημοπρασίας.
Οι συζητήσεις μεταξύ των ελληνικών αρχών, της ΔΕΗ και της Επιτροπής παραμένουν ακόμα εν εξελίξει, για να βρεθεί ένα αποδεκτό μέσο αντιμετώπισης της αντιμονοπωλιακής κατάστασης σύμφωνα με τις απαιτήσεις της νομοθεσίας της ΕΕ.
Τέλος, οι αρχές έχουν στείλει μικτά μηνύματα για τις προθέσεις τους να προχωρήσουν σε μεγάλες φορολογικές μεταρρυθμίσεις που ευνοούν την ανάπτυξη το 2020, με τη διεύρυνση των φορολογικών βάσεων και τη μείωση των φορολογικών συντελεστών σε επιχειρήσεις.
Οικονομικές προοπτικές
Η Επιτροπή αναμένει ότι το ΑΕΠ της Ελλάδας αυξήθηκε κατά 2% το 2018, ρυθμός που θα επιταχυνθεί στο 2,2% το 2019 και στο 2,3% το 2020.
Οι εσωτερικοί παράγοντες ανάπτυξης (ιδιωτική κατανάλωση και επενδύσεις) θα πρέπει να ενισχυθούν, ενώ οι συνεισφορές του εξωτερικού τομέα ενδέχεται να μετριαστούν λόγω της προβλεπόμενης από την ΕΕ οικονομικής επιβράδυνσης και την αύξηση των εισαγωγών.
Οι συνθήκες της αγοράς εργασίας συνέχισαν να βελτιώνονται κατά το δεύτερο εξάμηνο του 2018.
Το ποσοστό ανεργίας μειώθηκε σε 18,5% τον Νοέμβριο του 2018, από την κορυφή του 27,9% στα μέσα του 2013 και από 20,8% στο τέλος του 2017.
Ωστόσο, η μακροχρόνια ανεργία (13,5% το τρίτο τρίμηνο του 2018) και η ανεργία των νέων (39,1% Νοέμβριος 2018) παραμένουν υψηλές.
Οι εξελίξεις των μισθών μέχρι στιγμής ήταν υποτονικές.
Συνολικά, οι κίνδυνοι παραμένουν καθοδικοί, ενώ η αύξηση της κατανάλωσης μπορεί να είναι μεγαλύτερη από την αναμενόμενη, εάν η πρόσφατη αύξηση του κατώτατου μισθού μεταφραστεί σε υψηλότερες καταναλωτικές δαπάνες.
Ωστόσο, οι επικρίσεις κυριαρχούν στην πρόβλεψη.
Οι πιθανές πιέσεις στις μισθολογικές αυξήσεις αποτελούν κίνδυνο για την ανάκαμψη των επενδύσεων και για τις εξαγωγικές επιδόσεις λόγω απώλειας ανταγωνιστικότητας.
Οι κίνδυνοι για τις επενδύσεις αυξάνονται από το υψηλό επίπεδο των μη εξυπηρετούμενων δανείων, το οποίο εξακολουθεί να επηρεάζει τη δυνατότητα στήριξης της οικονομίας από τις τράπεζες.
Τέλος, το η παγκόσμια και ιδιαίτερα η επιβράδυνση της ΕΕ ενδέχεται να παρεμποδίσουν περαιτέρω την ανάκαμψη της Ελλάδας.
Δημοσιονομικές και δημοσιονομικές διαρθρωτικές πολιτικές
Η Ελλάδα ενδέχεται να έχει υπερβεί το στόχο του πρωτογενούς πλεονάσματος του 3,5% του ΑΕΠ το 2018, καταγράφοντας υπερεπίδοση για τέταρτη συνεχή χρονιά.
Αυτό λαμβάνει υπόψη τις επιστροφές των περικοπών σε μισθούς του Δημοσίου, μετά από δικαστικές αποφάσεις.
Με βάση τις τελευταίες διαθέσιμες πληροφορίες, το πρωτογενές πλεόνασμα μπορεί να υπερβεί το επίπεδο του 3,7% που εκτιμάται στις προβλέψεις της Επιτροπής του φθινοπώρου του 2018.
Παράλληλα, ενώ η νομοθετική αύξηση του κατώτατου μισθού από τον Φεβρουάριο του 2019 εγείρει ορισμένες ανησυχίες όσον αφορά την ευρύτερη επίπτωση στην οικονομία, αναμένεται να έχει βραχυπρόθεσμη θετική καθαρή δημοσιονομική επίπτωση το 2019.
Επίσης, οι αρχές επέκτειναν την έκπτωση του ΦΠΑ σε πέντε νησιά του Αιγαίου που φιλοξενούν προσφυγικά κέντρα, συνδέοντας το στο μέλλον με την εξάλειψη των μεταναστευτικών πιέσεων.
Ενώ η κατάργηση της έκπτωσης του ΦΠΑ ήταν στις δεσμεύσεις του προγράμματος του ESM, το δημοσιονομικό κόστος της επέκτασης περιορίζεται σε μόλις πάνω από 50 εκατομμύρια ευρώ.
Επιπλέον, υπάρχουν ενδείξεις για αυξανόμενες πιέσεις στον λειτουργικό κόστος του δημόσιου τομέα λόγω υπερβολικών μισθώσεων, οι οποίες πρέπει να αντιμετωπιστούν.
Η κυβέρνηση ενημέρωσε τα ευρωπαϊκά θεσμικά όργανα ότι δεν προτίθενται να προχωρήσει στο εγγύς μέλλον σε μελλοντικές αναθεωρήσεις των συστημάτων δόσεων για το χρέος και το χρέος κοινωνικής ασφάλισης.
Είναι σημαντικό να αποφευχθούν οι αρνητικοί κίνδυνοι για τα δημόσια έσοδα
και να διαφυλαχθεί η κουλτούρα των πληρωμών, καθώς αυτοί ήταν βασικοί στόχοι των μεταρρυθμίσεων στη συλλογή δημόσιων εσόδων που θεσπίστηκαν κατά τη διάρκεια των προγραμμάτων χρηματοοικονομικής βοήθειας.
Οι ελληνικές αρχές έχουν ξεκινήσει προπαρασκευαστικές εργασίες για την αξιολόγηση των δημοσιονομικών επιπτώσεων και των κινδύνων που απορρέουν
από τις δικαστικές αποφάσεις σχετικά με τις μεταρρυθμίσεις που θεσπίστηκαν στο πλαίσιο των προγραμμάτων οικονομικής βοήθειας.
Με βάση τις πληροφορίες από τις αρχές, η απόφαση του Συμβουλίου της Επικρατείας κατά σημαντικών περικοπών στις συντάξεις, συνεπάγεται αμελητέο δημοσιονομικό κόστος λόγω του πολύ μικρού αριθμού επιλέξιμων αιτούντων.
Ωστόσο, το ζήτημα δεν έχει ακόμη επιλυθεί οριστικά, καθώς ορισμένα κατώτερα δικαστήρια έχουν αποφανθεί κατά της περιορισμένης επιλεξιμότητας και η τελική απόφαση για τα βασικά στοιχεία της μεταρρύθμισης του συνταξιοδοτικού συστήματος του 2016 εξακολουθεί να εκκρεμεί.
Μια άλλη σημαντική απόφαση σχετικά με την αποκατάσταση των εποχιακών μισθολογικών επιδομάτων στους δημόσιους υπαλλήλους εξακολουθεί να εκκρεμεί στο Συμβούλιο της Επικρατείας.
Εάν το Συμβούλιο αποφασίσει υπέρ της αποκατάστασης, αυτό θα μπορούσε να οδηγήσει σε σημαντικό δημοσιονομικό κόστος ύψους 1,3% του ΑΕΠ, εκ των οποίων το 1,1% του ΑΕΠ αφορά την αναδρομική υποχρέωση και το 0,2% του ΑΕΠ σε επαναλαμβανόμενα έξοδα.
Οι ελληνικές αρχές πρέπει να συνεχίσουν να παρακολουθούν τους δημοσιονομικούς κινδύνους, συμπεριλαμβανομένων και των δικαστικών αποφάσεων και καλούνται να λάβουν μέτρα αντιστάθμισης, ανάλογα με τις ανάγκες, για την επίτευξη των μεσοπρόθεσμων δημοσιονομικών στόχων.
Σε περίπτωση που οι δικαστικές αποφάσεις ανατρέψουν τα βασικά διαρθρωτικά στοιχεία των μεταρρυθμίσεων που συμφωνήθηκαν στο πλαίσιο του προγράμματος, οι επαναλαμβανόμενες δημοσιονομικές επιπτώσεις των αποφάσεων αυτών θα πρέπει να αντιμετωπιστούν σε μεγάλο βαθμό από μεταρρυθμίσεις και ενέργειες εντός του ίδιου τομέα πολιτικής.
Η Ελλάδα συνέχισε να σημειώνει πρόοδο στη μεταρρύθμιση της αποτίμησης της ενοποιημένης φορολογίας ακινήτων (ΕΝΦΙΑ)
με τη συγκεκριμένη δέσμευσή της στα μέσα του 2019.
Σε ό,τι αφορά τον δημόσιο τομέα, η Επιτροπή εκφράζει ανησυχίες για τις πρόσφατες ανακοινώσεις της κυβέρνησης για νέες προσλήψεις μόνιμου προσωπικού το 2019 και για τη σημαντική αύξηση του έκτακτου προσωπικού το 2018, υπογραμμίζοντας ότι πρέπει να αποφευχθεί η επιστροφή στον υπερβολικό αριθμό δημοσίων υπαλλήλων στα προ κρίσης επίπεδα, αλλά και η αντίστοιχη πίεση στους δημοσιονομικούς στόχους.
Αναφορικά με την ΑΑΔΕ, τη ανεξάρτητη αρχή για τα δημόσια έσοδα, η Κομισιόν επισημαίνει ότι παρόλο που υπάχει ειδική δέσμευση στο τέλος του 2018 να φθάσει σε επίπεδο στελεχών 12.000 μόνιμων υπαλλήλων, δεν έχει επιτευχθεί ο στόχος.
Βέβαια, υπάρχουν περιθώρια περαιτέρω προσλήψεις προσωπικού τους προσεχείς μήνες.
Τα συνολικά επίπεδα προσωπικού στην ΑΑΔΕ μειώθηκαν κατά τη διάρκεια του 2018, από 11.682 έως 11.492.
Οι λόγοι για το έλλειμμα περιλαμβάνουν καθυστερήσεις στη συνεχιζόμενη προσέλκυση φορολογικών / τελωνειακών υπαλλήλων (κυρίως μέσω συνταξιοδοτήσεων), αλλά και λόγω του σχετικά υψηλού ποσοστού απόρριψης των προσφορών από τους επιτυχόντες.
Επιπλέον, το πρόσφατα θεσμοθετημένο σύστημα κινητικότητας δεν έχει ακόμη ολοκληρωθεί, εξέλιξη που είχε ως αποτέλεσμα τον αναμενόμενο αριθμό μεταφορών προς την ΑΑΔΕ.
Οι αρχές έχουν παράσχει διαβεβαιώσεις σχετικά με συγκεκριμένα μέτρα που πρέπει να ληφθούν για να εξασφαλιστεί η επίτευξη της ειδικής δέσμευσης για 12.500 μόνιμους υπαλλήλους στο τέλος του 2019.
Αναφορικά με τη μείωση των ληξιπρόθεσμων οφειλών του Δημοσίου προς τους ιδιώτες, η Κομισιόν διαπιστώνει ότι η Ελλάδα συνέχισε να μειώνει το απόθεμα από το τέλος της στήριξης του ESM
(η μη συσσώρευση ληξιπρόθεσμων οφειλών είναι μια συνεχής ειδική δέσμευση), αλλά ο ρυθμός έχει επιβραδυνθεί σημαντικά και εξακολουθούν να δημιουργούνται νέες καθυστερούμενες οφειλές.
Το απόθεμα στο τέλος του Δεκεμβρίου του 2018 ανήλθε σε 1,4 δισ. ευρώ, δηλαδή κατά 0,3 δισ. ευρώ χαμηλότερα από τα αποθεματικά καθυστερημένων πιστώσεων του τέλους Αυγούστου 2018, που αποτελεί το κριτήριο αναφοράς για την αξιολόγηση της μη συσσώρευσης ληξιπρόθεσμων οφειλών σε καθαρούς όρους.
Ωστόσο, ο αρχικός στόχος της πλήρους εκκαθάρισης δεν επιτεύχθηκε μέχρι το τέλος του προγράμματος και συνεχίστηκαν νέα ληξιπρόθεσμα που δημιουργήθηκαν από τον Αύγουστο του 2018, επιβραδύνοντας την πρόοδο στην εκκαθάριση του αποθέματος.
Παρά τις μεταρρυθμίσεις που πρέπει να προωθηθούν, οι διαρθρωτικές δυσχέρειες της διαχείρισης των καθυστερήσεων και της εκκαθάρισης προχωρούν, ενώ οι προσπάθειες πρέπει να συνεχιστούν για την αντιμετώπιση των αιτιών πίσω από τη δημιουργία καθυστερούμενων οφειλών.
«Στον αέρα» οι 120 δόσεις; Κομισιόν: Η ελληνική κυβέρνηση δεν σχεδιάζει άμεσα αλλαγές στις ρυθμίσεις
Ερωτηματικά για την εφαρμογή της ρύθμισης των 120 δόσεων σε ασφαλιστικά ταμεία και εφορία προκαλεί η σχετική αναφορά της Κομισιόν στην έκθεσή αυξημένης εποπτείας.
Σύμφωνα με την Κομισιόν, η ελληνική κυβέρνηση έχει ενημερώσει ότι δεν σκοπεύει να προχωρήσει στο εγγύς μέλλον σε αναθεωρήσεις των ρυθμίσεων σε δόσεις για χρέη προς εφορία και ασφαλιστικά ταμεία, καθώς απαιτείται περαιτέρω τεχνική ανάλυση και εξέταση.
Η αναφορά αυτή προκαλεί εύλογα ερωτηματικά, καθώς η κυβέρνηση έχει ήδη εξαγγείλει τη ρύθμιση για τα ασφαλιστικά ταμεία και το σχετικό νομοσχέδιο αναμένεται την εντός του Μαρτίου.
Η Ευρωπαϊκή Επιτροπή τονίζει πως «είναι σημαντικό να αποφευχθούν αρνητικά ρίσκα για τα δημόσια έσοδα και να διαφυλαχθεί η κουλτούρα πληρωμών, καθώς αυτοί ήταν οι βασικοί στόχοι των μεταρρυθμίσεων στη συλλογή των δημόσιων εσόδων οι οποίες ενεργοποιήθηκαν στη διάρκεια των προγραμμάτων οικονομικής βοήθειας».
Μεταρρυθμίσεις σε αγορά εργασίας και προϊόντων
Οι μεταρρυθμίσεις των θεσμών της αγοράς εργασίας και το πλαίσιο των μισθολογικών διαπραγματεύσεων τα τελευταία χρόνια βοήθησαν την Ελλάδα να αποκαταστήσει την ανταγωνιστικότητα και συνέβαλε στην αύξηση των ποσοστών απασχόλησης και της μείωσης των επιπέδων της ανεργίας.
Η υλοποίηση αυτών των μεταρρυθμίσεων είναι μακροπρόθεσμα κρίσιμη για την επίτευξη μιας βιώσιμης οικονομικής ανάπτυξης από τη χώρα.
Η λειτουργία της αγοράς εργασίας υποστηρίζεται από την εφαρμογή ενός σχεδίου δράσης για την αδήλωτη εργασία και τις συνεχιζόμενες προσπάθειες για την ενίσχυση των ενεργών πολιτικών για την αγορά εργασίας.
Η κυβέρνηση αύξησε το νόμιμο κατώτατο μισθό κατά 10,9%, με ισχύ από την 1η Φεβρουαρίου 2019,
και κατάργησε τον κατώτατο μισθό για άτομα ηλικίας κάτω των 25 ετών (που συνεπάγονται αύξηση κατά 27% σε αυτή την ομάδα).
![](https://pbs.twimg.com/media/D0aT_HWWoAAjE_W.png)
Η διψήφια ποσοστιαία αύξηση εγείρει ανησυχίες όσον αφορά τις μεσοπρόθεσμες επιπτώσεις στην ανάπτυξη και την ανταγωνιστικότητα.
Η αύξηση του νόμιμου κατώτατου μισθού ήταν αναμενόμενη και είναι πράγματι ευπρόσδεκτη δεδομένου ότι το επίπεδό του είχε παγώσει από το 2012.
Βραχυπρόθεσμα, η αύξηση μπορεί να έχει θετικές επιπτώσεις όσον αφορά το αυξημένο διαθέσιμο εισόδημα και την κατανάλωση.
Ωστόσο, οι προοπτικές απασχόλησης συγκεκριμένων ομάδων μπορεί να επηρεαστούν αρνητικά και οι μεσοπρόθεσμες συνέπειες δικαιολογούνταν για διάφορους λόγους:
- Ακόμη και πριν από τη μεγάλη νομοθετική αύξηση, το επίπεδο του κατώτατου μισθού στην Ελλάδα βρισκόταν ήδη σε επίπεδα τα οποία παρατηρούνται σε πολλές χώρες της ζώνης του ευρώ, τόσο σε απόλυτες τιμές όσο και ως ποσοστό του μέσου μισθού.
Η αύξηση κατά σχεδόν 11% υπερβαίνει κατά πολύ τον προβλεπόμενο ρυθμό αύξησης της παραγωγικότητας για την Ελλάδα τα επόμενα έτη και συνεπώς θα συνεπάγεται σημαντική απώλεια ανταγωνιστικότητας.
Αν και οι εκτιμήσεις διαφέρουν σε σχέση με τις οικονομικές μελέτες, το μέγεθος της αύξησης, σε συνδυασμό με το γεγονός ότι ένα σχετικά μεγάλο μερίδιο των εργαζομένων κερδίζει τον κατώτατο μισθό στην Ελλάδα αυξάνει τον κίνδυνο αρνητικών επιπτώσεων στην απασχόληση, ιδίως στους χαμηλόβαθμους και τους νέους εργαζόμενους.
Αξίζει να θυμηθούμε ότι η Ελλάδα έχει χαμηλότερα ποσοστά απασχόλησης και πολύ υψηλότερα ποσοστά ανεργίας σε σχέση με άλλες χώρες που έχουν υιοθετήσει μια πιο συνετή και σταδιακή προσέγγιση για την αναθεώρηση του επιπέδου του κατώτατου μισθού τους λίγο μετά την έξοδο του προγράμματος.
Ο ελάχιστος μισθός έχει τη δυνατότητα να αυξήσει τη συχνότητα της αδήλωτης εργασίας, η οποία
εξακολουθεί να θεωρείται ευρέως διαδεδομένη στην Ελλάδα.
Ένα κρίσιμο ζήτημα είναι ο βαθμός στον οποίο η κατώτατη αύξηση των μισθών έχει δευτερογενείς επιπτώσεις στην ευρύτερη μισθολογική κλίμακα, ιδίως μέσω συλλογικών διαπραγματεύσεων και της επέκτασης της συλλικής σύμβασης εργασίας.
Θα ήταν σημαντικό η κυβέρνηση να αξιολογήσει τις άμεσες συνέπειες της αύξησης του κατώτατου μισθού στην αγορά εργασίας, παρακολουθώντας παράλληλα την ευρύτερη εξέλιξη της αγοράς εργασίας.
Οι μεταρρυθμίσεις στην αγορά προϊόντων έχουν προχωρήσει.
Στο πλαίσιο της μεταρρύθμισης των αδειών εκμετάλλευσης των επενδύσεων, η νομοθεσία για τη χορήγηση αδειών εγκατάστασης και εκμετάλλευσης των περιβαλλοντικών υποδομών εγκρίθηκαν με την
την έκδοση κοινής υπουργικής απόφασης, συμπληρώνοντας έτσι τη συγκεκριμένη δέσμευση στο τέλος του 2018.
Οι αρχές έχουν προχωρήσει σε προπαρασκευαστικές εργασίες τα τελευταία έτη.
Οι εργασίες προχωρούν καλά στο κτηματολόγιο και τους δασικούς χάρτες.
Εντούτοις, η σύσταση του νέου γραφείου Κτηματογράφησης αντιμετώπισε κάποια καθυστέρηση όσον αφορά τους διορισμούς των διευθυντικών στελεχών και την ενσωμάτωση των γραφείων υποθηκών.
Σε ό,τι αφορά τις ιδιωτικοποιήσεις, η έκθεση της Επιτροπής τονίζει ότι κάποιες ολοκληρώθηκαν επιτυχώς (ΔΕΣΦΑ, Διεθνής Αερολιμένας Αθηνών), ενώ το Ελληνικό έχει καθυστερήσει. Όσον αφορά τις ιδιωτικοποιήσεις που σχεδιάζεται να ολοκληρωθούν ως το τέλος του 2019, σημειώνεται πρόοδος για τους περιφερειακούς λιμένες, αλλά και καθυστερήσεις στην παραχώρηση της Εγνατίας και της μαρίνας του Αλίμου.
Αγορά ενέργειας
Η μεταρρύθμιση της αγοράς ενέργειας έχει προχωρήσει, αν και με αργούς ρυθμούς και με ορισμένα ανοικτά ζητήματα να παραμένουν.
Η πώληση των λιγνιτικών μονάδων της Δημόσιας Επιχείρησης Ηλεκτρισμού (συγκεκριμένη δέσμευση για τα τέλη του 2018) καθυστέρησε καθώς η διαδικασία υποβολής προσφορών δεν οδήγησε σε επιτυχείς προσφορές.
Πρέπει να συμφωνηθούν τα μέτρα για την αντιμετώπιση αυτής της κατάστασης με την Επιτροπή ενώ οι αρχές σημείωσαν την πρόθεσή τους να προκηρύξουν νέο διαγωνισμό έως τις αρχές Μαρτίου.
Η Επιτροπή καλεί τις αρχές να διασφαλίσουν ότι η νέα πρόταση θα είναι επαρκώς λεπτομερής ώστε να
επιτρέπουν μια τεκμηριωμένη εκτίμηση σχετικά με το κατά πόσον υπάρχει επαρκής πρόοδος προς τη συμμόρφωση με τις αντιμονοπωλιακές διορθωτικές ενέργειες.
Όπως αναφέρει η Κομισιόν, η κυβέρνηση έκανε σημαντικά πρώτα βήματα για την εφαρμογή του νέου μοντέλου για την ηλεκτρική ενέργεια (συγκεκριμένη δέσμευση στα μέσα του 2019) με τη δημοσίευση των κατευθυντήριων βιβλίων αγορών άμεσης (ημερήσιας και ενδοημερήσιας διάρκειας) και εξισορρόπησης της αγοράς.
Περαιτέρω καθυστερήσεις πρέπει να αποφευχθούν.
Οι δημοπρασίες ηλεκτρικής ενέργειας (NOME) προχωρούν σύμφωνα με τον εγκριθέντα μηχανισμό για τη διόρθωση των ποσοστήτων προς πλειστηριασμό.
Δεδομένης της στενής σύνδεσης της διόρθωσης των πλειστηριασμών με την πώληση των λιγνιτικών μονάδων, η προγραμματισμένη κοινή αξιολόγηση θα ξεκινήσει αργότερα από ό, τι είχε προγραμματιστεί και η πιθανή ανάγκη για εναλλακτική πολιτική ή τα διαρθρωτικά μέτρα θα ληφθούν υπόψη στο πλαίσιο αυτό.
![](https://pbs.twimg.com/media/D0aUI_AW0AE33T8.png)
Σχετικά με την κρατική χρηματοδότηση, υπενθυμίζεται ότι η Ελλάδα άντλησε 2,5 δισεκατομμύρια ευρώ με την έκδοση πενταετούς κρατικού ομολόγου στα τέλη Ιανουαρίου 2019, την πρώτη έκδοση ομολόγων από το Φεβρουάριο του 2018, και από το τέλος του προγράμματος ESM.
Η απόδοση ήταν 3,6%, χαμηλότερη από το αρχικά προγραμματισμένο εύρος 3,75-3,85%.
Παρόλο που η εξέλιξη αυτή ήταν θετική, δείχνει επίσης ότι τα περιθώρια διακύμανσης των αποδόσεων (yield spreads) της Ελλάδας παραμένουν υψηλά και ευαίσθητα όχι μόνο στις εξωτερικές συνθήκες της αγοράς αλλά και σε εσωτερικούς παράγοντες.
Τέλος, η Επιτροπή τονίζει ότι η βιωσιμότητα του ελληνικού χρέους παραμένει σε σταθερά επίπεδα, σε σχέση με την τελευταία ανάλυση της βιωσιμότητας του Νοεμβρίου του 2018.
Τι ανέφερε νωρίτερα το www.bankingnews.gr
Οι κίτρινες κάρτες της Κομισιόν στη δεύτερη έκθεση αξιολόγησης - «Επικρίσεις» στον διάδοχο νόμο Κατσέλη, την άλλη εβδομάδα στην Βουλή
Παράταση στην αγωνία για την εκταμίευση των κερδών του ευρωσυστήματος από τα ελληνικά ομόλογα (ANFA’s, SMP’s) δίνει η δεύτερη μεταμνημονιακή έκθεση αξιολόγησης που θα δημοσιεύσει σήμερα (27/2) η Ευρωπαϊκή Επιτροπή για την Ελλάδα και αναμένεται να γίνει «φύλλο και φτερό» από τους υπουργούς Οικονομικών της ευρωζώνης στη σύνοδο της 11ης Μαρτίου.
Οι θετικές αναφορές του κειμένου της Κομισιόν για τον ρυθμό (2,1% το 2018 συγκλίνοντας με τις νεότερες εκτιμήσεις της ελληνικής πλευράς), τις προοπτικές ανάπτυξης της ελληνικής οικονομίας και τα θηριώδη πρωτογενή πλεονάσματα, θα είναι υποδεέστερες των παρατηρήσεων από τους τεχνοκράτες για τις κομβικές μεταρρυθμίσεις που δεν έχει ολοκληρώσει η Αθήνα.
Έμφαση θα δίνεται στο διάδοχο νόμο Κατσέλη – Σταθάκη για την προστασία της πρώτης κατοικίας που όπως όλα δείχνουν θα κατατεθεί τελικά στη Βουλή την επόμενη εβδομάδα καθώς συνεχώς γίνονται διορθώσεις ενώ το νέο κριτήριο που εξετάζεται να προστεθεί θα πετάει εκτός του πλαισίου προστασίας όσους διαθέτουν σημαντική κινητή περιουσία.
Δηλαδή τραπεζικές καταθέσεις, ομόλογα, μετοχές κ.α.
Αξίζει να σημειωθεί ότι στο αρχικό σχέδιο των αλλαγών στον νόμο Κατσέλη, δεν προβλεπόταν κριτήριο αποκλεισμού δανειοληπτών με βάση την κινητή τους περιουσία.
Το ύψος των καταθέσεων σχεδιαζόταν να λαμβάνεται υπόψη από τις τράπεζες για τη διαμόρφωση του σχεδίου αναδιάρθρωσης του δανείου.
Πλέον, φαίνεται ότι οι συζητήσεις οδηγούν στη διαμόρφωση ενός ακόμα κριτηρίου, το οποίο θα συσχετίζει το ύψος της οφειλής με το ύψος της κινητής περιουσίας του δανειολήπτη και πέραν ενός προκαθορισμένου ορίου αυτός θα χάνει το δικαίωμα υπαγωγής στην ευνοϊκή ρύθμιση.
Δεύτερο (χαρακτηριστικό) παράδειγμα καθυστερήσεων θα είναι ο διαγωνισμός για την πώληση των λιγνιτικών μονάδων της ΔΕΗ, όπου μετά από αλλεπάλληλες αναβολές κατέληξε άγονος.
Κίτρινες κάρτες θα βγάζει η έκθεση για την περιορισμένη αντιμετώπιση του δημοσίου στο θέμα των ληξιπρόθεσμων οφειλών αλλά και στην απόφαση με πρωτοβουλίας της Αθήνας της παράτασης του μειωμένου ΦΠΑ στα πέντε νησιά του Αιγαίου για ένα ακόμη εξάμηνο ως τον Ιούνιο του 2019.
Τώρα η κυβέρνηση τρέχει να καλύψει το χαμένο έδαφος έως την τελευταία στιγμή με μια άτυπη παράταση της προθεσμίας ικανοποίησης αυτών έως τις 8 Μαρτίου ενώ αύριο Πέμπτη τα βασικά συμπεράσματα της έκθεσης αναμένεται να συζητηθούν στη συνεδρίαση του EuroWorking Group (EWG).
Με ενδιαφέρον αναμένεται το μήνυμα που θα εκπέμψει ο Πιέρ Μοσκοβισί μετά τη συνάντηση που θα έχει στις 9.30 το πρωί της Πέμπτης με τον πρωθυπουργό Αλέξη Τσίπρα στο Μέγαρο Μαξίμου.
Στη βάση των ευρημάτων της έκθεσης με επικαιροποίηση της λίστας των προαπαιτούμενων έως και την παραμονή της συνεδρίασης του Eurogroup στις 11 Μαρτίου, το συμβούλιο υπουργών Οικονομικών της ευρωζώνης θα αποφασίσει εάν θα δώσει «πράσινο φως» ή θα βάλει στον «πάγο» την έγκριση για εκταμίευση δόσης 1 δις ευρώ.
Από τις εξελίξεις των επομένων ημερών άλλωστε θα εξαρτηθεί και το ακριβές χρονοδιάγραμμα της επόμενης εξόδου του ελληνικού δημοσίου στις αγορές εντός Μαρτίου με την έκδοση του 10ετούς ομολόγου.
www.bankingnews.gr
Η Κομισιόν, υπενθυμίζει ότι η Ελλάδα βρίσκεται υπό ενισχυμένη εποπτεία, η οποία παρέχει ένα περιεκτικό πλαίσιο για την παρακολούθηση των οικονομικών εξελίξεων και την επιδίωξη των πολιτικών που απαιτούνται για την εξασφάλιση βιώσιμης οικονομικής ανάκαμψης.
Η έκθεση καταλήγει στο συμπέρασμα ότι, μολονότι η Ελλάδα έχει σημειώσει σημαντική πρόοδο όσον αφορά την υλοποίηση των ειδικών μεταρρυθμιστικών δεσμεύσεών της που πρέπει να ολοκληρωθούν έως το τέλος του 2018, ο ρυθμός σε ορισμένους τομείς υπήρξε αργός και έχει οδηγήσει σε καθυστερήσεις των συναφών βασικών μεταρρυθμίσεων.
Επίσης, αναφέρεται ότι τόσο η Ελλάδα, όσο και η Κύπρος και η Ιταλία αντιμετωπίζουν υπερβολικές ανισορροπίες.
Κατά την προετοιμασία αυτής της έκθεσης, πραγματοποιήθηκε κοινή αποστολή στην Αθήνα στις 21 - 25 Ιανουαρίου 2019, ενώ η έκθεση θα χρησιμεύσει ως βάση για να αποφασίσει το Eurogroup το πρώτο σύνολο πολιτικών μέτρων για την ελάφρυνση του χρέους ύψους 970 εκατ. ευρώ.
![](https://pbs.twimg.com/media/D0aT7cmXQAAduGo.png)
Συνολική αποτίμηση των δεσμεύσεων για τις μεταρρυθμίσεις
Η Ελλάδα έχει κάνει σημαντική πρόοδο στην εφαρμογή των μεταρρυθμίσεων με βάση αυτά που είχε δεσμευτεί στο Eurogroup της 22ας Ιουνίου 2018.
Αυτά είναι, μεταξύ άλλων, η έγκριση του προϋπολογισμού για το 2019, η μείωση των ληξιπρόθεσμων οφειλών του Δημοσίου, το άνοιγμα μιας κρίσιμης μάζας κέντρων πρωτοβάθμιας φροντίδας υγείας, η ολοκλήρωση σημαντικών μέτρων για την εξασφάλιση κεντρικής προμήθειας υγειονομικής περίθαλψης, η χαλάρωση των ελέγχων κεφαλαίου σύμφωνα με τον συμφωνημένο οδικό χάρτη, ο νέος οδικός χάρτης του ΤΧΣ, η νομοθεσία για τη χορήγηση αδειών σε επενδύσεις, η αναθεώρηση του κατώτατου μισθού, και άλλα.
Στο μεταξύ έχουν αρχίσει εντατικές συζητήσεις μεταξύ των ελληνικών αρχών και των ευρωπαϊκών θεσμικών οργάνων στις ακόλουθες ειδικές μεταρρυθμιστικές δεσμεύσεις και είναι επείγον να επιτευχθεί συμφωνία στο εγγύς μέλλον.
Πιο συγκεκριμένα:
- Η δέσμευση για την εφαρμογή μεταρρυθμίσεων με στόχο την αποκατάσταση της υγείας του τραπεζικού συστήματος.
Οι συζητήσεις συνεχίζονται σχετικά με πρόταση της ελληνικής κυβέρνησης για ένα νέο σύστημα προστασίας της πρώτης κατοικίας που θα αντικαταστήσει τον ν. Κατσέλη.
- Απαιτούνται περαιτέρω βήματα για την αντιμετώπιση της έλλειψης προσωπικού στην Ανεξάρτητη Αρχή Δημοσίων Εσόδων.
- Η δέσμευση σχετικά με την εκποίηση των λιγνιτικών μονάδων δεν έχει ολοκληρωθεί, μετά από μια αποτυχημένη διαδικασία δημοπρασίας.
Οι συζητήσεις μεταξύ των ελληνικών αρχών, της ΔΕΗ και της Επιτροπής παραμένουν ακόμα εν εξελίξει, για να βρεθεί ένα αποδεκτό μέσο αντιμετώπισης της αντιμονοπωλιακής κατάστασης σύμφωνα με τις απαιτήσεις της νομοθεσίας της ΕΕ.
Τέλος, οι αρχές έχουν στείλει μικτά μηνύματα για τις προθέσεις τους να προχωρήσουν σε μεγάλες φορολογικές μεταρρυθμίσεις που ευνοούν την ανάπτυξη το 2020, με τη διεύρυνση των φορολογικών βάσεων και τη μείωση των φορολογικών συντελεστών σε επιχειρήσεις.
Οικονομικές προοπτικές
Η Επιτροπή αναμένει ότι το ΑΕΠ της Ελλάδας αυξήθηκε κατά 2% το 2018, ρυθμός που θα επιταχυνθεί στο 2,2% το 2019 και στο 2,3% το 2020.
Οι εσωτερικοί παράγοντες ανάπτυξης (ιδιωτική κατανάλωση και επενδύσεις) θα πρέπει να ενισχυθούν, ενώ οι συνεισφορές του εξωτερικού τομέα ενδέχεται να μετριαστούν λόγω της προβλεπόμενης από την ΕΕ οικονομικής επιβράδυνσης και την αύξηση των εισαγωγών.
Οι συνθήκες της αγοράς εργασίας συνέχισαν να βελτιώνονται κατά το δεύτερο εξάμηνο του 2018.
Το ποσοστό ανεργίας μειώθηκε σε 18,5% τον Νοέμβριο του 2018, από την κορυφή του 27,9% στα μέσα του 2013 και από 20,8% στο τέλος του 2017.
Ωστόσο, η μακροχρόνια ανεργία (13,5% το τρίτο τρίμηνο του 2018) και η ανεργία των νέων (39,1% Νοέμβριος 2018) παραμένουν υψηλές.
Οι εξελίξεις των μισθών μέχρι στιγμής ήταν υποτονικές.
Συνολικά, οι κίνδυνοι παραμένουν καθοδικοί, ενώ η αύξηση της κατανάλωσης μπορεί να είναι μεγαλύτερη από την αναμενόμενη, εάν η πρόσφατη αύξηση του κατώτατου μισθού μεταφραστεί σε υψηλότερες καταναλωτικές δαπάνες.
Ωστόσο, οι επικρίσεις κυριαρχούν στην πρόβλεψη.
Οι πιθανές πιέσεις στις μισθολογικές αυξήσεις αποτελούν κίνδυνο για την ανάκαμψη των επενδύσεων και για τις εξαγωγικές επιδόσεις λόγω απώλειας ανταγωνιστικότητας.
Οι κίνδυνοι για τις επενδύσεις αυξάνονται από το υψηλό επίπεδο των μη εξυπηρετούμενων δανείων, το οποίο εξακολουθεί να επηρεάζει τη δυνατότητα στήριξης της οικονομίας από τις τράπεζες.
Τέλος, το η παγκόσμια και ιδιαίτερα η επιβράδυνση της ΕΕ ενδέχεται να παρεμποδίσουν περαιτέρω την ανάκαμψη της Ελλάδας.
Δημοσιονομικές και δημοσιονομικές διαρθρωτικές πολιτικές
Η Ελλάδα ενδέχεται να έχει υπερβεί το στόχο του πρωτογενούς πλεονάσματος του 3,5% του ΑΕΠ το 2018, καταγράφοντας υπερεπίδοση για τέταρτη συνεχή χρονιά.
Αυτό λαμβάνει υπόψη τις επιστροφές των περικοπών σε μισθούς του Δημοσίου, μετά από δικαστικές αποφάσεις.
Με βάση τις τελευταίες διαθέσιμες πληροφορίες, το πρωτογενές πλεόνασμα μπορεί να υπερβεί το επίπεδο του 3,7% που εκτιμάται στις προβλέψεις της Επιτροπής του φθινοπώρου του 2018.
Παράλληλα, ενώ η νομοθετική αύξηση του κατώτατου μισθού από τον Φεβρουάριο του 2019 εγείρει ορισμένες ανησυχίες όσον αφορά την ευρύτερη επίπτωση στην οικονομία, αναμένεται να έχει βραχυπρόθεσμη θετική καθαρή δημοσιονομική επίπτωση το 2019.
Επίσης, οι αρχές επέκτειναν την έκπτωση του ΦΠΑ σε πέντε νησιά του Αιγαίου που φιλοξενούν προσφυγικά κέντρα, συνδέοντας το στο μέλλον με την εξάλειψη των μεταναστευτικών πιέσεων.
Ενώ η κατάργηση της έκπτωσης του ΦΠΑ ήταν στις δεσμεύσεις του προγράμματος του ESM, το δημοσιονομικό κόστος της επέκτασης περιορίζεται σε μόλις πάνω από 50 εκατομμύρια ευρώ.
Επιπλέον, υπάρχουν ενδείξεις για αυξανόμενες πιέσεις στον λειτουργικό κόστος του δημόσιου τομέα λόγω υπερβολικών μισθώσεων, οι οποίες πρέπει να αντιμετωπιστούν.
Η κυβέρνηση ενημέρωσε τα ευρωπαϊκά θεσμικά όργανα ότι δεν προτίθενται να προχωρήσει στο εγγύς μέλλον σε μελλοντικές αναθεωρήσεις των συστημάτων δόσεων για το χρέος και το χρέος κοινωνικής ασφάλισης.
Είναι σημαντικό να αποφευχθούν οι αρνητικοί κίνδυνοι για τα δημόσια έσοδα
και να διαφυλαχθεί η κουλτούρα των πληρωμών, καθώς αυτοί ήταν βασικοί στόχοι των μεταρρυθμίσεων στη συλλογή δημόσιων εσόδων που θεσπίστηκαν κατά τη διάρκεια των προγραμμάτων χρηματοοικονομικής βοήθειας.
Οι ελληνικές αρχές έχουν ξεκινήσει προπαρασκευαστικές εργασίες για την αξιολόγηση των δημοσιονομικών επιπτώσεων και των κινδύνων που απορρέουν
από τις δικαστικές αποφάσεις σχετικά με τις μεταρρυθμίσεις που θεσπίστηκαν στο πλαίσιο των προγραμμάτων οικονομικής βοήθειας.
Με βάση τις πληροφορίες από τις αρχές, η απόφαση του Συμβουλίου της Επικρατείας κατά σημαντικών περικοπών στις συντάξεις, συνεπάγεται αμελητέο δημοσιονομικό κόστος λόγω του πολύ μικρού αριθμού επιλέξιμων αιτούντων.
Ωστόσο, το ζήτημα δεν έχει ακόμη επιλυθεί οριστικά, καθώς ορισμένα κατώτερα δικαστήρια έχουν αποφανθεί κατά της περιορισμένης επιλεξιμότητας και η τελική απόφαση για τα βασικά στοιχεία της μεταρρύθμισης του συνταξιοδοτικού συστήματος του 2016 εξακολουθεί να εκκρεμεί.
Μια άλλη σημαντική απόφαση σχετικά με την αποκατάσταση των εποχιακών μισθολογικών επιδομάτων στους δημόσιους υπαλλήλους εξακολουθεί να εκκρεμεί στο Συμβούλιο της Επικρατείας.
Εάν το Συμβούλιο αποφασίσει υπέρ της αποκατάστασης, αυτό θα μπορούσε να οδηγήσει σε σημαντικό δημοσιονομικό κόστος ύψους 1,3% του ΑΕΠ, εκ των οποίων το 1,1% του ΑΕΠ αφορά την αναδρομική υποχρέωση και το 0,2% του ΑΕΠ σε επαναλαμβανόμενα έξοδα.
Οι ελληνικές αρχές πρέπει να συνεχίσουν να παρακολουθούν τους δημοσιονομικούς κινδύνους, συμπεριλαμβανομένων και των δικαστικών αποφάσεων και καλούνται να λάβουν μέτρα αντιστάθμισης, ανάλογα με τις ανάγκες, για την επίτευξη των μεσοπρόθεσμων δημοσιονομικών στόχων.
Σε περίπτωση που οι δικαστικές αποφάσεις ανατρέψουν τα βασικά διαρθρωτικά στοιχεία των μεταρρυθμίσεων που συμφωνήθηκαν στο πλαίσιο του προγράμματος, οι επαναλαμβανόμενες δημοσιονομικές επιπτώσεις των αποφάσεων αυτών θα πρέπει να αντιμετωπιστούν σε μεγάλο βαθμό από μεταρρυθμίσεις και ενέργειες εντός του ίδιου τομέα πολιτικής.
Η Ελλάδα συνέχισε να σημειώνει πρόοδο στη μεταρρύθμιση της αποτίμησης της ενοποιημένης φορολογίας ακινήτων (ΕΝΦΙΑ)
με τη συγκεκριμένη δέσμευσή της στα μέσα του 2019.
Σε ό,τι αφορά τον δημόσιο τομέα, η Επιτροπή εκφράζει ανησυχίες για τις πρόσφατες ανακοινώσεις της κυβέρνησης για νέες προσλήψεις μόνιμου προσωπικού το 2019 και για τη σημαντική αύξηση του έκτακτου προσωπικού το 2018, υπογραμμίζοντας ότι πρέπει να αποφευχθεί η επιστροφή στον υπερβολικό αριθμό δημοσίων υπαλλήλων στα προ κρίσης επίπεδα, αλλά και η αντίστοιχη πίεση στους δημοσιονομικούς στόχους.
Αναφορικά με την ΑΑΔΕ, τη ανεξάρτητη αρχή για τα δημόσια έσοδα, η Κομισιόν επισημαίνει ότι παρόλο που υπάχει ειδική δέσμευση στο τέλος του 2018 να φθάσει σε επίπεδο στελεχών 12.000 μόνιμων υπαλλήλων, δεν έχει επιτευχθεί ο στόχος.
Βέβαια, υπάρχουν περιθώρια περαιτέρω προσλήψεις προσωπικού τους προσεχείς μήνες.
Τα συνολικά επίπεδα προσωπικού στην ΑΑΔΕ μειώθηκαν κατά τη διάρκεια του 2018, από 11.682 έως 11.492.
Οι λόγοι για το έλλειμμα περιλαμβάνουν καθυστερήσεις στη συνεχιζόμενη προσέλκυση φορολογικών / τελωνειακών υπαλλήλων (κυρίως μέσω συνταξιοδοτήσεων), αλλά και λόγω του σχετικά υψηλού ποσοστού απόρριψης των προσφορών από τους επιτυχόντες.
Επιπλέον, το πρόσφατα θεσμοθετημένο σύστημα κινητικότητας δεν έχει ακόμη ολοκληρωθεί, εξέλιξη που είχε ως αποτέλεσμα τον αναμενόμενο αριθμό μεταφορών προς την ΑΑΔΕ.
Οι αρχές έχουν παράσχει διαβεβαιώσεις σχετικά με συγκεκριμένα μέτρα που πρέπει να ληφθούν για να εξασφαλιστεί η επίτευξη της ειδικής δέσμευσης για 12.500 μόνιμους υπαλλήλους στο τέλος του 2019.
Αναφορικά με τη μείωση των ληξιπρόθεσμων οφειλών του Δημοσίου προς τους ιδιώτες, η Κομισιόν διαπιστώνει ότι η Ελλάδα συνέχισε να μειώνει το απόθεμα από το τέλος της στήριξης του ESM
(η μη συσσώρευση ληξιπρόθεσμων οφειλών είναι μια συνεχής ειδική δέσμευση), αλλά ο ρυθμός έχει επιβραδυνθεί σημαντικά και εξακολουθούν να δημιουργούνται νέες καθυστερούμενες οφειλές.
Το απόθεμα στο τέλος του Δεκεμβρίου του 2018 ανήλθε σε 1,4 δισ. ευρώ, δηλαδή κατά 0,3 δισ. ευρώ χαμηλότερα από τα αποθεματικά καθυστερημένων πιστώσεων του τέλους Αυγούστου 2018, που αποτελεί το κριτήριο αναφοράς για την αξιολόγηση της μη συσσώρευσης ληξιπρόθεσμων οφειλών σε καθαρούς όρους.
Ωστόσο, ο αρχικός στόχος της πλήρους εκκαθάρισης δεν επιτεύχθηκε μέχρι το τέλος του προγράμματος και συνεχίστηκαν νέα ληξιπρόθεσμα που δημιουργήθηκαν από τον Αύγουστο του 2018, επιβραδύνοντας την πρόοδο στην εκκαθάριση του αποθέματος.
Παρά τις μεταρρυθμίσεις που πρέπει να προωθηθούν, οι διαρθρωτικές δυσχέρειες της διαχείρισης των καθυστερήσεων και της εκκαθάρισης προχωρούν, ενώ οι προσπάθειες πρέπει να συνεχιστούν για την αντιμετώπιση των αιτιών πίσω από τη δημιουργία καθυστερούμενων οφειλών.
«Στον αέρα» οι 120 δόσεις; Κομισιόν: Η ελληνική κυβέρνηση δεν σχεδιάζει άμεσα αλλαγές στις ρυθμίσεις
Ερωτηματικά για την εφαρμογή της ρύθμισης των 120 δόσεων σε ασφαλιστικά ταμεία και εφορία προκαλεί η σχετική αναφορά της Κομισιόν στην έκθεσή αυξημένης εποπτείας.
Σύμφωνα με την Κομισιόν, η ελληνική κυβέρνηση έχει ενημερώσει ότι δεν σκοπεύει να προχωρήσει στο εγγύς μέλλον σε αναθεωρήσεις των ρυθμίσεων σε δόσεις για χρέη προς εφορία και ασφαλιστικά ταμεία, καθώς απαιτείται περαιτέρω τεχνική ανάλυση και εξέταση.
Η αναφορά αυτή προκαλεί εύλογα ερωτηματικά, καθώς η κυβέρνηση έχει ήδη εξαγγείλει τη ρύθμιση για τα ασφαλιστικά ταμεία και το σχετικό νομοσχέδιο αναμένεται την εντός του Μαρτίου.
Η Ευρωπαϊκή Επιτροπή τονίζει πως «είναι σημαντικό να αποφευχθούν αρνητικά ρίσκα για τα δημόσια έσοδα και να διαφυλαχθεί η κουλτούρα πληρωμών, καθώς αυτοί ήταν οι βασικοί στόχοι των μεταρρυθμίσεων στη συλλογή των δημόσιων εσόδων οι οποίες ενεργοποιήθηκαν στη διάρκεια των προγραμμάτων οικονομικής βοήθειας».
Μεταρρυθμίσεις σε αγορά εργασίας και προϊόντων
Οι μεταρρυθμίσεις των θεσμών της αγοράς εργασίας και το πλαίσιο των μισθολογικών διαπραγματεύσεων τα τελευταία χρόνια βοήθησαν την Ελλάδα να αποκαταστήσει την ανταγωνιστικότητα και συνέβαλε στην αύξηση των ποσοστών απασχόλησης και της μείωσης των επιπέδων της ανεργίας.
Η υλοποίηση αυτών των μεταρρυθμίσεων είναι μακροπρόθεσμα κρίσιμη για την επίτευξη μιας βιώσιμης οικονομικής ανάπτυξης από τη χώρα.
Η λειτουργία της αγοράς εργασίας υποστηρίζεται από την εφαρμογή ενός σχεδίου δράσης για την αδήλωτη εργασία και τις συνεχιζόμενες προσπάθειες για την ενίσχυση των ενεργών πολιτικών για την αγορά εργασίας.
Η κυβέρνηση αύξησε το νόμιμο κατώτατο μισθό κατά 10,9%, με ισχύ από την 1η Φεβρουαρίου 2019,
και κατάργησε τον κατώτατο μισθό για άτομα ηλικίας κάτω των 25 ετών (που συνεπάγονται αύξηση κατά 27% σε αυτή την ομάδα).
![](https://pbs.twimg.com/media/D0aT_HWWoAAjE_W.png)
Η διψήφια ποσοστιαία αύξηση εγείρει ανησυχίες όσον αφορά τις μεσοπρόθεσμες επιπτώσεις στην ανάπτυξη και την ανταγωνιστικότητα.
Η αύξηση του νόμιμου κατώτατου μισθού ήταν αναμενόμενη και είναι πράγματι ευπρόσδεκτη δεδομένου ότι το επίπεδό του είχε παγώσει από το 2012.
Βραχυπρόθεσμα, η αύξηση μπορεί να έχει θετικές επιπτώσεις όσον αφορά το αυξημένο διαθέσιμο εισόδημα και την κατανάλωση.
Ωστόσο, οι προοπτικές απασχόλησης συγκεκριμένων ομάδων μπορεί να επηρεαστούν αρνητικά και οι μεσοπρόθεσμες συνέπειες δικαιολογούνταν για διάφορους λόγους:
- Ακόμη και πριν από τη μεγάλη νομοθετική αύξηση, το επίπεδο του κατώτατου μισθού στην Ελλάδα βρισκόταν ήδη σε επίπεδα τα οποία παρατηρούνται σε πολλές χώρες της ζώνης του ευρώ, τόσο σε απόλυτες τιμές όσο και ως ποσοστό του μέσου μισθού.
Η αύξηση κατά σχεδόν 11% υπερβαίνει κατά πολύ τον προβλεπόμενο ρυθμό αύξησης της παραγωγικότητας για την Ελλάδα τα επόμενα έτη και συνεπώς θα συνεπάγεται σημαντική απώλεια ανταγωνιστικότητας.
Αν και οι εκτιμήσεις διαφέρουν σε σχέση με τις οικονομικές μελέτες, το μέγεθος της αύξησης, σε συνδυασμό με το γεγονός ότι ένα σχετικά μεγάλο μερίδιο των εργαζομένων κερδίζει τον κατώτατο μισθό στην Ελλάδα αυξάνει τον κίνδυνο αρνητικών επιπτώσεων στην απασχόληση, ιδίως στους χαμηλόβαθμους και τους νέους εργαζόμενους.
Αξίζει να θυμηθούμε ότι η Ελλάδα έχει χαμηλότερα ποσοστά απασχόλησης και πολύ υψηλότερα ποσοστά ανεργίας σε σχέση με άλλες χώρες που έχουν υιοθετήσει μια πιο συνετή και σταδιακή προσέγγιση για την αναθεώρηση του επιπέδου του κατώτατου μισθού τους λίγο μετά την έξοδο του προγράμματος.
Ο ελάχιστος μισθός έχει τη δυνατότητα να αυξήσει τη συχνότητα της αδήλωτης εργασίας, η οποία
εξακολουθεί να θεωρείται ευρέως διαδεδομένη στην Ελλάδα.
Ένα κρίσιμο ζήτημα είναι ο βαθμός στον οποίο η κατώτατη αύξηση των μισθών έχει δευτερογενείς επιπτώσεις στην ευρύτερη μισθολογική κλίμακα, ιδίως μέσω συλλογικών διαπραγματεύσεων και της επέκτασης της συλλικής σύμβασης εργασίας.
Θα ήταν σημαντικό η κυβέρνηση να αξιολογήσει τις άμεσες συνέπειες της αύξησης του κατώτατου μισθού στην αγορά εργασίας, παρακολουθώντας παράλληλα την ευρύτερη εξέλιξη της αγοράς εργασίας.
Οι μεταρρυθμίσεις στην αγορά προϊόντων έχουν προχωρήσει.
Στο πλαίσιο της μεταρρύθμισης των αδειών εκμετάλλευσης των επενδύσεων, η νομοθεσία για τη χορήγηση αδειών εγκατάστασης και εκμετάλλευσης των περιβαλλοντικών υποδομών εγκρίθηκαν με την
την έκδοση κοινής υπουργικής απόφασης, συμπληρώνοντας έτσι τη συγκεκριμένη δέσμευση στο τέλος του 2018.
Οι αρχές έχουν προχωρήσει σε προπαρασκευαστικές εργασίες τα τελευταία έτη.
Οι εργασίες προχωρούν καλά στο κτηματολόγιο και τους δασικούς χάρτες.
Εντούτοις, η σύσταση του νέου γραφείου Κτηματογράφησης αντιμετώπισε κάποια καθυστέρηση όσον αφορά τους διορισμούς των διευθυντικών στελεχών και την ενσωμάτωση των γραφείων υποθηκών.
Σε ό,τι αφορά τις ιδιωτικοποιήσεις, η έκθεση της Επιτροπής τονίζει ότι κάποιες ολοκληρώθηκαν επιτυχώς (ΔΕΣΦΑ, Διεθνής Αερολιμένας Αθηνών), ενώ το Ελληνικό έχει καθυστερήσει. Όσον αφορά τις ιδιωτικοποιήσεις που σχεδιάζεται να ολοκληρωθούν ως το τέλος του 2019, σημειώνεται πρόοδος για τους περιφερειακούς λιμένες, αλλά και καθυστερήσεις στην παραχώρηση της Εγνατίας και της μαρίνας του Αλίμου.
Αγορά ενέργειας
Η μεταρρύθμιση της αγοράς ενέργειας έχει προχωρήσει, αν και με αργούς ρυθμούς και με ορισμένα ανοικτά ζητήματα να παραμένουν.
Η πώληση των λιγνιτικών μονάδων της Δημόσιας Επιχείρησης Ηλεκτρισμού (συγκεκριμένη δέσμευση για τα τέλη του 2018) καθυστέρησε καθώς η διαδικασία υποβολής προσφορών δεν οδήγησε σε επιτυχείς προσφορές.
Πρέπει να συμφωνηθούν τα μέτρα για την αντιμετώπιση αυτής της κατάστασης με την Επιτροπή ενώ οι αρχές σημείωσαν την πρόθεσή τους να προκηρύξουν νέο διαγωνισμό έως τις αρχές Μαρτίου.
Η Επιτροπή καλεί τις αρχές να διασφαλίσουν ότι η νέα πρόταση θα είναι επαρκώς λεπτομερής ώστε να
επιτρέπουν μια τεκμηριωμένη εκτίμηση σχετικά με το κατά πόσον υπάρχει επαρκής πρόοδος προς τη συμμόρφωση με τις αντιμονοπωλιακές διορθωτικές ενέργειες.
Όπως αναφέρει η Κομισιόν, η κυβέρνηση έκανε σημαντικά πρώτα βήματα για την εφαρμογή του νέου μοντέλου για την ηλεκτρική ενέργεια (συγκεκριμένη δέσμευση στα μέσα του 2019) με τη δημοσίευση των κατευθυντήριων βιβλίων αγορών άμεσης (ημερήσιας και ενδοημερήσιας διάρκειας) και εξισορρόπησης της αγοράς.
Περαιτέρω καθυστερήσεις πρέπει να αποφευχθούν.
Οι δημοπρασίες ηλεκτρικής ενέργειας (NOME) προχωρούν σύμφωνα με τον εγκριθέντα μηχανισμό για τη διόρθωση των ποσοστήτων προς πλειστηριασμό.
Δεδομένης της στενής σύνδεσης της διόρθωσης των πλειστηριασμών με την πώληση των λιγνιτικών μονάδων, η προγραμματισμένη κοινή αξιολόγηση θα ξεκινήσει αργότερα από ό, τι είχε προγραμματιστεί και η πιθανή ανάγκη για εναλλακτική πολιτική ή τα διαρθρωτικά μέτρα θα ληφθούν υπόψη στο πλαίσιο αυτό.
![](https://pbs.twimg.com/media/D0aUI_AW0AE33T8.png)
Σχετικά με την κρατική χρηματοδότηση, υπενθυμίζεται ότι η Ελλάδα άντλησε 2,5 δισεκατομμύρια ευρώ με την έκδοση πενταετούς κρατικού ομολόγου στα τέλη Ιανουαρίου 2019, την πρώτη έκδοση ομολόγων από το Φεβρουάριο του 2018, και από το τέλος του προγράμματος ESM.
Η απόδοση ήταν 3,6%, χαμηλότερη από το αρχικά προγραμματισμένο εύρος 3,75-3,85%.
Παρόλο που η εξέλιξη αυτή ήταν θετική, δείχνει επίσης ότι τα περιθώρια διακύμανσης των αποδόσεων (yield spreads) της Ελλάδας παραμένουν υψηλά και ευαίσθητα όχι μόνο στις εξωτερικές συνθήκες της αγοράς αλλά και σε εσωτερικούς παράγοντες.
Τέλος, η Επιτροπή τονίζει ότι η βιωσιμότητα του ελληνικού χρέους παραμένει σε σταθερά επίπεδα, σε σχέση με την τελευταία ανάλυση της βιωσιμότητας του Νοεμβρίου του 2018.
Τι ανέφερε νωρίτερα το www.bankingnews.gr
Οι κίτρινες κάρτες της Κομισιόν στη δεύτερη έκθεση αξιολόγησης - «Επικρίσεις» στον διάδοχο νόμο Κατσέλη, την άλλη εβδομάδα στην Βουλή
Παράταση στην αγωνία για την εκταμίευση των κερδών του ευρωσυστήματος από τα ελληνικά ομόλογα (ANFA’s, SMP’s) δίνει η δεύτερη μεταμνημονιακή έκθεση αξιολόγησης που θα δημοσιεύσει σήμερα (27/2) η Ευρωπαϊκή Επιτροπή για την Ελλάδα και αναμένεται να γίνει «φύλλο και φτερό» από τους υπουργούς Οικονομικών της ευρωζώνης στη σύνοδο της 11ης Μαρτίου.
Οι θετικές αναφορές του κειμένου της Κομισιόν για τον ρυθμό (2,1% το 2018 συγκλίνοντας με τις νεότερες εκτιμήσεις της ελληνικής πλευράς), τις προοπτικές ανάπτυξης της ελληνικής οικονομίας και τα θηριώδη πρωτογενή πλεονάσματα, θα είναι υποδεέστερες των παρατηρήσεων από τους τεχνοκράτες για τις κομβικές μεταρρυθμίσεις που δεν έχει ολοκληρώσει η Αθήνα.
Έμφαση θα δίνεται στο διάδοχο νόμο Κατσέλη – Σταθάκη για την προστασία της πρώτης κατοικίας που όπως όλα δείχνουν θα κατατεθεί τελικά στη Βουλή την επόμενη εβδομάδα καθώς συνεχώς γίνονται διορθώσεις ενώ το νέο κριτήριο που εξετάζεται να προστεθεί θα πετάει εκτός του πλαισίου προστασίας όσους διαθέτουν σημαντική κινητή περιουσία.
Δηλαδή τραπεζικές καταθέσεις, ομόλογα, μετοχές κ.α.
Αξίζει να σημειωθεί ότι στο αρχικό σχέδιο των αλλαγών στον νόμο Κατσέλη, δεν προβλεπόταν κριτήριο αποκλεισμού δανειοληπτών με βάση την κινητή τους περιουσία.
Το ύψος των καταθέσεων σχεδιαζόταν να λαμβάνεται υπόψη από τις τράπεζες για τη διαμόρφωση του σχεδίου αναδιάρθρωσης του δανείου.
Πλέον, φαίνεται ότι οι συζητήσεις οδηγούν στη διαμόρφωση ενός ακόμα κριτηρίου, το οποίο θα συσχετίζει το ύψος της οφειλής με το ύψος της κινητής περιουσίας του δανειολήπτη και πέραν ενός προκαθορισμένου ορίου αυτός θα χάνει το δικαίωμα υπαγωγής στην ευνοϊκή ρύθμιση.
Δεύτερο (χαρακτηριστικό) παράδειγμα καθυστερήσεων θα είναι ο διαγωνισμός για την πώληση των λιγνιτικών μονάδων της ΔΕΗ, όπου μετά από αλλεπάλληλες αναβολές κατέληξε άγονος.
Κίτρινες κάρτες θα βγάζει η έκθεση για την περιορισμένη αντιμετώπιση του δημοσίου στο θέμα των ληξιπρόθεσμων οφειλών αλλά και στην απόφαση με πρωτοβουλίας της Αθήνας της παράτασης του μειωμένου ΦΠΑ στα πέντε νησιά του Αιγαίου για ένα ακόμη εξάμηνο ως τον Ιούνιο του 2019.
Τώρα η κυβέρνηση τρέχει να καλύψει το χαμένο έδαφος έως την τελευταία στιγμή με μια άτυπη παράταση της προθεσμίας ικανοποίησης αυτών έως τις 8 Μαρτίου ενώ αύριο Πέμπτη τα βασικά συμπεράσματα της έκθεσης αναμένεται να συζητηθούν στη συνεδρίαση του EuroWorking Group (EWG).
Με ενδιαφέρον αναμένεται το μήνυμα που θα εκπέμψει ο Πιέρ Μοσκοβισί μετά τη συνάντηση που θα έχει στις 9.30 το πρωί της Πέμπτης με τον πρωθυπουργό Αλέξη Τσίπρα στο Μέγαρο Μαξίμου.
Στη βάση των ευρημάτων της έκθεσης με επικαιροποίηση της λίστας των προαπαιτούμενων έως και την παραμονή της συνεδρίασης του Eurogroup στις 11 Μαρτίου, το συμβούλιο υπουργών Οικονομικών της ευρωζώνης θα αποφασίσει εάν θα δώσει «πράσινο φως» ή θα βάλει στον «πάγο» την έγκριση για εκταμίευση δόσης 1 δις ευρώ.
Από τις εξελίξεις των επομένων ημερών άλλωστε θα εξαρτηθεί και το ακριβές χρονοδιάγραμμα της επόμενης εξόδου του ελληνικού δημοσίου στις αγορές εντός Μαρτίου με την έκδοση του 10ετούς ομολόγου.
www.bankingnews.gr
Σχόλια αναγνωστών