![Σαββάκης (ΣΒΒΕ) στο BankingNews: Η ηθική της επιχειρηματικότητας](https://www.bankingnews.gr/media/k2/items/cache/506a42f1a5d166cfc1facce46f769cf2_XL.jpg?NotFound429126_282828)
Άρθρο του προέδρου του Συνδέσμου Βιομηχανιών Βορείου Ελλάδος κ. Αθανασίου Σαββάκη
Υπάρχει άραγε μια ιδιαίτερη ηθική στον κόσμο των επιχειρήσεων που ονομάζεται επιχειρησιακή ηθική; Η ηθική αυτή είναι διαφορετική από τα ηθικά πρότυπα που έχουμε γενικότερα ως κοινωνικά δρώντα άτομα; Οι κανόνες συμπεριφοράς που ορίζουν τι είναι ορθό ή λάθος, καλό ή κακό στην κοινωνία, διαφέρουν μέσα στις επιχειρήσεις; Οι βασικές αξίες που ορίζουν τον τρόπο ζωής των ανθρώπων όπως η αλήθεια, η τιμιότητα, η δικαιοσύνη, ο σεβασμός του άλλου έχουν άραγε διαφορετική εφαρμογή στον επιχειρηματικό κόσμο απ’ ότι στην κοινωνία γενικότερα;
Προσωπική μου άποψη είναι ότι ο τίμιος άνθρωπος, είναι και έντιμος επιχειρηματίας. Αυτός που σέβεται τις ανθρώπινες ελευθερίες και δικαιώματα στην καθημερινή του ζωή, θα κάνει το ίδιο και στην επιχείρησή του. Ο ειλικρινής στην οικογένειά του θα είναι ειλικρινής και στις επιχειρηματικές του σχέσεις. Βέβαια, το κατά πόσον και με ποια κριτήρια σε ορισμένες περιπτώσεις θα πάρουμε τη μια ή την άλλη απόφαση, ή θα έχουμε τη μια ή την άλλη συμπεριφορά, είναι τις περισσότερες φορές αποτέλεσμα της ιεράρχησης των ηθικών αξιών που συγκρούονται ή επικαλύπτονται τη στιγμή που θα πρέπει να λάβουμε μια απόφαση. Αν κινδυνεύει το παιδί μας μπορεί να πούμε ψέματα για να το προστατεύσουμε. Αν για να σώσουμε τη ζωή κάποιου συνανθρώπου μας θα πρέπει να παραβούμε τον Νόμο, αυτό δε μας καθιστά ανέντιμους; Το πως θα δράσουμε σε συγκεκριμένες περιστάσεις, εξαρτάται από την επιλογή των αξιών που ο καθείς μας θα προτάξει τη συγκεκριμένη χρονική στιγμή. Η σύγκρουση ηθικών αξιών τις περισσότερες φορές δημιουργεί μια διλημματική κατάσταση που πρέπει να αντιμετωπίσει η ηγεσία ή το στέλεχος της επιχείρησης. Ας δούμε μερικά παραδείγματα ηθικών διλημμάτων από την καθημερινότητα των επιχειρήσεων. Τι συμβαίνει στις περιπτώσεις όπου το συμφέρον της επιχείρησης συγκρούεται με τις ηθικές αξίες του εργαζομένου.
Οι παράμετροι που θα επηρεάσουν τις αποφάσεις μας στα διλήμματα αυτά εξαρτώνται σε μεγάλο βαθμό από τον ρόλο που αντιλαμβανόμαστε ότι έχει η επιχείρηση είτε ως μια κοινωνικά δρώσα οντότητα, είτε ως παραγωγός του μέγιστου δυνατού κέρδους για τους μετόχους και τους stakeholders.
Όπως δεν υπάρχουν ηθικές ή ανήθικες κοινωνίες, έτσι δεν υπάρχουν ηθικές ή ανήθικες επιχειρήσεις.
Τελικά, η ηθική είναι πάντοτε μια προσωπική υπόθεση. Μόνο το άτομο μπορεί να χαρακτηριστεί ως ηθικό ή ανήθικο.
www.bankingnews.gr
Προσωπική μου άποψη είναι ότι ο τίμιος άνθρωπος, είναι και έντιμος επιχειρηματίας. Αυτός που σέβεται τις ανθρώπινες ελευθερίες και δικαιώματα στην καθημερινή του ζωή, θα κάνει το ίδιο και στην επιχείρησή του. Ο ειλικρινής στην οικογένειά του θα είναι ειλικρινής και στις επιχειρηματικές του σχέσεις. Βέβαια, το κατά πόσον και με ποια κριτήρια σε ορισμένες περιπτώσεις θα πάρουμε τη μια ή την άλλη απόφαση, ή θα έχουμε τη μια ή την άλλη συμπεριφορά, είναι τις περισσότερες φορές αποτέλεσμα της ιεράρχησης των ηθικών αξιών που συγκρούονται ή επικαλύπτονται τη στιγμή που θα πρέπει να λάβουμε μια απόφαση. Αν κινδυνεύει το παιδί μας μπορεί να πούμε ψέματα για να το προστατεύσουμε. Αν για να σώσουμε τη ζωή κάποιου συνανθρώπου μας θα πρέπει να παραβούμε τον Νόμο, αυτό δε μας καθιστά ανέντιμους; Το πως θα δράσουμε σε συγκεκριμένες περιστάσεις, εξαρτάται από την επιλογή των αξιών που ο καθείς μας θα προτάξει τη συγκεκριμένη χρονική στιγμή. Η σύγκρουση ηθικών αξιών τις περισσότερες φορές δημιουργεί μια διλημματική κατάσταση που πρέπει να αντιμετωπίσει η ηγεσία ή το στέλεχος της επιχείρησης. Ας δούμε μερικά παραδείγματα ηθικών διλημμάτων από την καθημερινότητα των επιχειρήσεων. Τι συμβαίνει στις περιπτώσεις όπου το συμφέρον της επιχείρησης συγκρούεται με τις ηθικές αξίες του εργαζομένου.
- Αν ο Διευθυντής Προμηθειών σας φέρει τις προσφορές των ανταγωνιστών σας από ένα διαγωνισμό που διεκδικείτε, θα τις πάρετε, ή, θα του πείτε εξαφανίσου από μπροστά μου, τα έγγραφα αυτά είναι προϊόν υποκλοπής;
- Αν πρέπει να μειώσουμε το προσωπικό μας, θα απολύσουμε τους εργαζομένους που δουλεύουν μαζί από το ξεκίνημα της επιχείρησης και σήμερα είναι 60 ετών και λιγότερο παραγωγικοί, ή, κάποιους άλλους νεώτερους;
- Αν στον κλάδο σας υπάρχει συμφωνία τιμών πώλησης (cartel) μεταξύ των κυριότερων ανταγωνιστών σας, θα μπείτε στη συμφωνία, ή, θα κινδυνεύσετε να καταστραφείτε;
- Υπάρχουν ηθικοί καταναλωτές;Ως καταναλωτής αθλητικών υποδημάτων γνωρίζετε ότι ορισμένες εταιρίες έχουν εργοστάσια στα οποία εργάζονται παιδιά κάτω των 10 ετών, ή, ως αγοραστής ενός διαμαντιού ζητήσατε ποτέ πιστοποιητικό προέλευσης; Αν όχι, πολύ πιθανόν να χρηματοδοτήσατε εμμέσως τον πόλεμο στην Αγκόλα ή την Sierra Leone.
- Η έξοδος με τους πελάτες σε διάφορα νυχτερινά κέντρα αποτελεί αποδεκτή ηθικά πρακτική ή όχι;
- Η εύνοια ενός προμηθευτή λόγω συγγενικών ή φιλικών σχέσεων είναι ηθικά αποδεκτή;
Οι παράμετροι που θα επηρεάσουν τις αποφάσεις μας στα διλήμματα αυτά εξαρτώνται σε μεγάλο βαθμό από τον ρόλο που αντιλαμβανόμαστε ότι έχει η επιχείρηση είτε ως μια κοινωνικά δρώσα οντότητα, είτε ως παραγωγός του μέγιστου δυνατού κέρδους για τους μετόχους και τους stakeholders.
Όπως δεν υπάρχουν ηθικές ή ανήθικες κοινωνίες, έτσι δεν υπάρχουν ηθικές ή ανήθικες επιχειρήσεις.
Τελικά, η ηθική είναι πάντοτε μια προσωπική υπόθεση. Μόνο το άτομο μπορεί να χαρακτηριστεί ως ηθικό ή ανήθικο.
www.bankingnews.gr
Σχόλια αναγνωστών